„Opowieść wigilijna” Charlesa Dickensa to lektura obowiązkowa na egzamin ósmoklasisty 2023. Streszczenie i opracowanie utworu

Magdalena Konczal
Magdalena Konczal
Omówienie lektury na egzamin ósmoklasisty 2023.
Omówienie lektury na egzamin ósmoklasisty 2023. wikimedia commons/ public domain
Lista lektur obowiązkowych na egzamin ósmoklasisty 2023 zawiera czternaście pozycji. Jedną z nich jest „Opowieść wigilijna” Charlesa Dickensa. W tym tekście zamieściliśmy wszystkie najważniejsze informacje na temat lektury: streszczenie, opracowanie, najważniejszych bohaterów i motywy. Ta wiedza może okazać się przydatna na tegorocznym egzaminie ósmoklasisty.

Spis treści

„Opowieść wigilijna”. Informacje o lekturze

  • Autor: „Opowieść wigilijna” została napisana przez angielskiego powieściopisarza Charlesa Dickensa i wydana w 1843 roku.
  • Epoka: pozytywizm.
  • Czas i miejsce akcji: XIX wiek, Wigilia i noc wigilijna, Londyn oraz małe miasteczko, w którym dorastał Scrooge.

Streszczenie „Opowieści wigilijnej” Dickensa

Jest Wigilia Bożego Narodzenia. Na ulicach Londynu wszyscy cieszą się z nadchodzących świąt Bożego Narodzenia. Ponura atmosfera panuje jedynie w miejscu pracy Ebenezera Scrooge’a. Mężczyzna jest starym skąpcem, który nie lubi świąt Bożego Narodzenia, najważniejsze są dla niego pieniądze. Do Scrooge’a – tak jak co roku – przychodzi jego siostrzeniec (Fred) i zaprasza wuja na obiad, słyszy jednak odmowę. Główny bohater nie jest przychylny ludziom potrzebującym, którzy przychodzą prosić go o pieniądze.

Scrooge źle traktuje także swojego pracownika (Boba Cratchita): mało mu płaci, każe mu przychodzić do pracy także w święta. Główny bohater późnym wieczorem wraca do swojego mieszkania, ale nie może zasnąć. W noc wigilijną odwiedza go duch zmarłego współpracownika (Jakuba Marleya) i przestrzega go, by nie skończył tak jak on. Marley za życia również był skąpy, a najważniejszą wartością stały się dla niego pieniądze, po śmierci doświadcza zaś piekielnej męki. Zapowiada także, że jeszcze tej nocy Scrooga’a odwiedzą trzy kolejne duchy.

Jako pierwszy pojawia się duch przeszłości. Zabiera on Ebenezera do czasów jego dzieciństwa. Bohater widzi siebie jako małe i nieszczęśliwie dziecko, obserwuje pierwsze kroki w zawodzie, a także rozstanie z ukochaną – Bellą. Scrooge zaczyna rozumieć, że źle traktuje bliskie mu osoby: siostrzeńca Freda i współpracownika Boba.

Następnie pojawia się duch teraźniejszości, który zabiera Scrooge’a do domu jego pracownika. Okazuje się, że żyje on w biedzie i nędzy, nie ma też pieniędzy na leczenie swojego syna (Tima), który bez odpowiedniej opieki może wkrótce umrzeć. Pomimo tego Bob Cratchit nie pozwala powiedzieć złego słowa na swojego pracodawcę, jest wdzięczny, że w ogóle ma pracę.

Na koniec pojawia się duch przyszłości. Scrooge widzi pogrzeb jakiegoś mężczyzny. Nikt za nim nie płacze, niektórzy nawet cieszą się z jego śmierci. Okazuje się, że jest to pogrzeb Scrooge'a. Bierze w nim udział jedynie jego siostrzeniec Fred. Duch przenosi starca w inne miejsce. Tym razem Scrooge widzi swojego pracownika i jego żonę, jak rozpaczają nad grobem. Okazało się, że ich chory syn zmarł.

Trwa głosowanie...

Co będzie najtrudniejsze na egzaminie ósmoklasisty?

Ebenezer budzi się nad ranem i postanawia całkowicie zmienić swoje postępowanie. Ubogim przekazuje potrzebne im pieniądze, Bobowi Cratchitowi i jego rodzinie daje gęś. Postanawia też przyjąć zaproszenie na obiad bożonarodzeniowy u swojego siostrzeńca. Podnosi pensje Bobowi i finansuje leczenie jego syna – Tima. Odtąd Ebenezer Scrooge świętuje Boże Narodzenie jak nikt inny.

Bohaterowie „Opowieści wigilijnej”

  • Ebenezer Scrooge – główny bohater, początkowo stary skąpiec, dla którego ważne są tylko pieniądze i praca, nie lubi świąt Bożego Narodzenia. Po odwiedzinach duchów przechodzi wewnętrzną przemianę. Staje się dobry i hojny.
  • Fred – siostrzeniec Scrooge’a, miły i pogodny, pomimo odrzucenia przez wuja zaproszenia na obiad, nie żywi wobec niego urazy.
  • Bob Cratchit – pracownik Scrooge’a. Ojciec w wielodzietnej rodzinie. Jest skrupulatny i oddany swojej pracy.
  • Tim Cratchit – chory syn Boba.

Bohaterowie fantastyczni:

  • Duch Jakuba Marleya – były współpracownik Scrooga’a. Za życia postępował tak jak Ebenezer: nie liczył się z innymi, najważniejsze były dla niego pieniądze. Ostrzega Scrooge’a przed takim postępowaniem.
  • Duch Wigilijnej Przeszłości;
  • Duch Teraźniejszych świąt Bożego Narodzenia;
  • Duch Przyszłych Wigilii.

Motywy w „Opowieści wigilijnej”

Na egzaminie ósmoklasisty 2023 (np. podczas pisania rozprawki) przydatne mogą okazać się motywy, występujące w utworze „Opowieść wigilijna”:

  • Motyw przemiany bohatera – Scrooge po spotkaniu z duchami całkowicie zmienia swoje podejście do życia.
  • Motyw miłości – np. nieszczęśliwej miłości Scrooge’a i Belli, ale też szczęśliwego związku Cratchitów.
  • Motyw wędrówki – główny bohater przeżywa wewnętrzną wędrówkę po różnych etapach swojego życia, to ona doprowadza go do zmiany.
  • Motyw cierpienia – cierpi zarówno Bob Cratchit, który jest wykorzystywany przez swojego pracodawcę, jak i jego chory syn Tim.
  • Motyw chciwości – Scrooge początkowo jest człowiekiem chciwym, ważne są dla niego głównie pieniądze, a nie dobro drugiego człowieka.

Cytaty z „Opowieści wigilijnej”

Przed majowym egzaminem warto też poznać ważne cytaty, które znalazły się w „Opowieści wigilijnej”:

- Jak ty masz powód, żeby być wesołym? Ty, biedaku? [...] - A jaki ty masz powód, żeby być ponurym, wuju? Ty, bogacz?.

Co z tego, że ręka stężała i opadła bezwładnie? Co z tego, że tętno ucichło i serce bić przestało? To jedno jest ważne, że ręka ta była hojna, innym pomocna, że serce to było odważne i czułe, i pełne miłości, że było sercem człowieczym.

O Duchu Przyszłych Wigilii! - zawołał Scrooge. - Lękam się ciebie bardziej niźli twoich poprzedników. Ale ponieważ wiem, że pragniesz mego dobra, i ponieważ mam nadzieję stać się innym, lepszym człowiekiem, gotów jestem wszędzie ci towarzyszyć z sercem przepełnionym wdzięcznością.

od 7 lat
Wideo

Tadeusz Płużański - Dlaczego warto pielęgnować pamięć o wyklętych

Dołącz do nas na Facebooku!

Publikujemy najciekawsze artykuły, wydarzenia i konkursy. Jesteśmy tam gdzie nasi czytelnicy!

Polub nas na Facebooku!

Dołącz do nas na X!

Codziennie informujemy o ciekawostkach i aktualnych wydarzeniach.

Obserwuj nas na X!

Kontakt z redakcją

Byłeś świadkiem ważnego zdarzenia? Widziałeś coś interesującego? Zrobiłeś ciekawe zdjęcie lub wideo?

Napisz do nas!

Polecane oferty

Materiały promocyjne partnera
Wróć na strefaedukacji.pl Strefa Edukacji