Pedagog specjalny: czym się zajmuje? Sprawdź, jakie studia lub kursy musisz ukończyć, aby zdobyć ten zawód

Barbara Wesoła
Barbara Wesoła
Jak zostać pedagogiem specjalnym? Studia będą konieczne. Poznaj wszystkie kwalifikacje i drogę do zawodu.
Jak zostać pedagogiem specjalnym? Studia będą konieczne. Poznaj wszystkie kwalifikacje i drogę do zawodu. 123rf.com
Udostępnij:
Pedagogika specjalna to coraz bardziej popularny kierunek studiów, szczególnie ze względu na rosnącą liczbę dzieci ze specjalnymi potrzebami edukacyjnymi. Jaka jest rola pedagoga specjalnego w szkole? Czym się właściwie zajmuje i jakie kwalifikacje ma pedagog specjalny? Sprawdzamy, gdzie można studiować pedagogikę specjalną, kto może zostać pedagogiem specjalnym oraz gdzie można pracować z takim kwalifikacjami.

Spis treści

Czym zajmuje się pedagog specjalny?

Pedagog specjalny potrafi planować, prowadzić i modyfikować działania edukacyjne, terapeutyczne czy też opiekuńcze dla osób ze specjalnymi potrzebami rozwojowymi i edukacyjnymi.

W szkole pedagog specjalny ułatwia dzieciom z orzeczeniami o kształceniu specjalnym (np. z powodu niepełnosprawności) lub trudnościami na tle społeczno-środowiskowym, odnalezienie siebie w grupie, przyswajanie wiedzy, asymilację w warunkach szkolnych, akceptację siebie itd. Zadaniem pedagoga specjalnego jest przede wszystkim diagnozowanie problemów i podejmowanie działań, które dany problem mogą niwelować. W tym często we współpracy np. z psychologiem szkolnym, z poradnią psychologiczno-pedagogiczną, nauczycielami, rodziną ucznia i z samym uczniem.

W praktyce więc praca pedagoga specjalnego w szkole może dotyczyć wielu sytuacji, a jego działania łączą edukację z elementami terapii. Na przykład pedagog specjalny może prowadzić:

  • zajęcia rewalidacyjne,
  • zajęcia z logopedii,
  • nauczać dzieci wyjątkowo uzdolnione,
  • prowadzić zajęcia uspołeczniające np. TUS (trening umiejętności społecznych).

Wszystko zależy od specjalności danego pedagoga i instytucji, w której zostanie zatrudniony. Sama pedagogika specjalna daje szerokie fundamenty do pracy z dzieci (i nie tylko). Pedagodzy specjalni często dalej rozwijają swoje kompetencje w ramach danej specjalizacji lub poszerzają umiejętności zgodnie z zainteresowaniami i potrzebami społeczności, w której żyją i pracują.

Mogą to być np. kursy terapii ręki, fizjoterapia i rehabilitacja, logopedia, terapia sensoryczna, tyflopedagogika, surdopedagogika i inne.

Jakie kwalifikacje ma pedagog specjalny?

Pedagogiem specjalnym jest osoba, która ukończyła studia magisterskie na kierunku pedagogika specjalna lub studia podyplomowe albo II stopnia, uzupełniając tym samym swoje wykształcenie pedagogiczne o innej specjalności.

Najnowsze rozporządzenie MEiN szczegółowo wyjaśnia, jakie kwalifikacje musi posiadać osoba zatrudniona na stanowisku pedagoga specjalnego w przedszkolu lub w szkole. Więcej o tym:

Co studiować, aby zostać pedagogiem specjalnym?

Chcesz pracować z osobami o specjalnych potrzebach edukacyjnych i wychowawczych? To na przykład:

  • osoby ze spektrum autyzmu,
  • dyslektycy,
  • dzieci z FAS,
  • osoby niesłyszące lub niewidzące,
  • osoby z niepełnosprawnością ruchową.

Aby móc pracować w zawodzie pedagoga specjalnego, musisz ukończyć studia magisterskie z pedagogiki specjalnej lub inne studia (licencjackie lub magisterskie) z pedagogiki i uzupełnić je studiami II stopnia, studiami podyplomowymi lub kursem kwalifikacyjnym z pedagogiki specjalnej.

W Polsce wiele uczeni oferuje zarówno studia, jak i kursy dla przyszłych pedagogów specjalnych. Do wyboru są kierunki stacjonarne oraz zaoczne (najwięcej w trybie niestacjonarnych dostępnych jest studiów podyplomowych oraz kursów).

Studia magisterskie z pedagogiki specjalnej można podjąć na ponad 20 uczelniach publicznych (m.in. Uniwersytet Warszawski, Uniwersytet Wrocławski, Uniwersytet Śląski czy Katolicki Uniwersytet Lubelski) oraz na uczelniach niepublicznych np. w Akademii Nauk Stosowanych Towarzystwa Wiedzy Powszechnej w Szczecinie lub w Akademii Pedagogiki Specjalnej im. Marii Grzegorzewskiej.

Kursy kwalifikacyjne oferują liczne uczelnie prywatne, centra kształcenia nauczycieli, szkoły online oraz uczelnie wyższe.

Kto może zostać pedagogiem specjalnym w szkole?

Od 1 września 2022 roku pedagog specjalny w szkole to osoba, która ukończyła studia:

  • na specjalizacji „pedagogika specjalna” na poziomie licencjata, dwuletnich uzupełniających studiów magisterskich lub jednolitych studiów magisterskich,
  • na specjalizacji pedagogika ogólna lub opiekuńczo-wychowawcza i uzupełniła studia kursem kwalifikacyjnym lub studiami podyplomowymi z minimum jednego z działów pedagogiki specjalnej (np. surdopedagogiki).

Jak zaznacza MEiN, w przypadku pedagogów specjalnych w szkołach:

Za wystarczające [...]uznawane jest także ukończenie dwuletniego studium nauczycielskiego, które następnie uzupełnione zostało trzyletnimi studiami magisterskimi z zakresu pedagogiki oraz studiami podyplomowymi/ kursem kwalifikacyjnym w zakresie pedagogiki specjalnej lub studia podyplomowe z edukacji włączającej.

Przypominamy, że rozporządzenie MEiN dotyczące obowiązku zatrudniania w przedszkolach i szkołach pedagogów specjalnych wchodzi w życie 1 września 2022 roku, a pedagogów spełniających powyższe wymagania brakuje. W związku z tym, w rozporządzeniu uwzględniono okres przejściowy, w którym dyrektorzy placówek mogą zatrudnić na stanowisku pedagoga specjalnego także:

  • nauczyciela, który posiada dodatkowo studia podyplomowe/ kurs kwalifikacyjny z zakresu pedagogiki specjalnej;
  • a w przedszkolach – osobę, która ma uprawnienia do pracy w przedszkolu/ szkole na stanowisku nauczyciela klas 1-3, oraz studia podyplomowe w zakresie wczesnego wspomagania rozwoju dziecka (WWR).

Okres przejściowy potrwa do 31 sierpnia 2026 roku.

Czy oligofrenopedagog to pedagog specjalny?

Oligofrenopedagog, czyli osoba pracująca z dziećmi i młodzieżą niepełnosprawną intelektualnie w różnym stopniu, jest pedagogiem specjalnym. Oligofrenopedagogika to jeden z działów pedagogiki specjalnej. Kwalifikacje oligofrenopedagoga można zdobyć podczas studiów na kierunku pedagogiki, wybierając specjalność „oligofrenopedagog”, kursów kwalifikacyjnych lub studiów podyplomowych.

Podobnie jest z innymi działami pedagogiki specjalnej, która jest obszernym kierunkiem. Oprócz oligofrenopedagogiki są to głównie:

  • pedagogika integracyjna,
  • tyflopedagogika,
  • surdopedagogika,
  • pedagogika resocjalizacyjna,
  • pedagogika lecznicza/terapeutyczna,
  • pedagogika korekcyjna.

Gdzie można pracować po pedagogice specjalnej?

Po pedagogice specjalnej można pracować przede wszystkim w przedszkolach i szkołach, ale także w poradniach psychologiczno-pedagogicznych, ośrodkach wychowawczych, szkołach specjalnych, domach opieki, centrach medycznych i rehabilitacyjnych.

Dołącz do nas na Facebooku!

Publikujemy najciekawsze artykuły, wydarzenia i konkursy. Jesteśmy tam gdzie nasi czytelnicy!

Polub nas na Facebooku!

Dołącz do nas na Twitterze!

Codziennie informujemy o ciekawostkach i aktualnych wydarzeniach.

Obserwuj nas na Twiterze!

Kontakt z redakcją

Byłeś świadkiem ważnego zdarzenia? Widziałeś coś interesującego? Zrobiłeś ciekawe zdjęcie lub wideo?

Napisz do nas!

Polecane oferty

miejsce #1

Lenovo

Lenovo ThinkBook 15p 15,6'/i5/16GB/512GB/Win10Pro (20V30007PB)

5 861,23 zł3 200,00 zł-45%
miejsce #2

Acer

Acer Aspire Vero 15,6"/i5/8GB/512GB/Win11 (NX.AYCEP.002)

3 499,00 zł2 599,00 zł-26%
miejsce #3

Lenovo

Lenovo V14 14,1"/i3/8GB/256GB/NoOS (82C401BSPB)

2 265,00 zł1 839,00 zł-19%
miejsce #4

HP

Hp 17-CN0053CL 17,3"/i5/12GB/1TB+512GB/Win10 (316H8UA)

3 275,00 zł2 699,00 zł-18%
miejsce #5

ASUS

Asus ZenBook 14 14"/R5/16GB/512GB/Win11 (UM425UAKI216W)

4 449,00 zł3 699,00 zł-17%
miejsce #6

Apple

Apple MacBook Air 13 13,3"/M1/16GB/256GB/macOS (Z12A0006E)

6 999,00 zł5 999,00 zł-14%
Materiały promocyjne partnera

Poznaj świat finansów z Centrum Pieniądza NBP

Komentarze

Komentowanie artykułów jest możliwe wyłącznie dla zalogowanych Użytkowników. Cenimy wolność słowa i nieskrępowane dyskusje, ale serdecznie prosimy o przestrzeganie kultury osobistej, dobrych obyczajów i reguł prawa. Wszelkie wpisy, które nie są zgodne ze standardami, proszę zgłaszać do moderacji. Zaloguj się lub załóż konto

Nie hejtuj, pisz kulturalne i zgodne z prawem komentarze! Jeśli widzisz niestosowny wpis - kliknij „zgłoś nadużycie”.

Podaj powód zgłoszenia

Nikt jeszcze nie skomentował tego artykułu.
Więcej informacji na stronie głównej Strefa Edukacji
Dodaj ogłoszenie