Jak zdobyć wszystkie punkty za wypracowanie na egzaminie ósmoklasisty? Te ćwiczenia pomogą w nauce pisania prac pisemnych

Magdalena Ignaciuk
Magdalena Ignaciuk
Pisanie wypracowań może być przyjemne. Jak pomóc uczniom w rozpisaniu się?
Pisanie wypracowań może być przyjemne. Jak pomóc uczniom w rozpisaniu się? Aaron Burden/unsplash.com
W maju 2024 po raz ostatni uczniowie napiszą egzamin ósmoklasisty w takiej formie. To ostatni rok, kiedy na egzaminie mogą pojawić się wyłącznie tematy wypracowań takich jak rozprawka lub opowiadanie. Od roku 2025 na egzaminie trafić mogą się wszystkie formy wypowiedzi przewidziane w podstawie programowej. Jak dobrze przygotować się do napisania wypracowania w dowolnej formie? Przedstawiamy ćwiczenia, które pomogą rozpisać się nawet najbardziej opornym uczniom.

Spis treści

Jak napisać dobre wypracowanie? Wskazówki

W tym roku na egzaminie ósmoklasisty pojawią się dwa tematy do wyboru: rozprawka argumentacyjna lub opowiadanie. Jakie są zasady pisania takich wypracowań?

W opowiadaniu musi być akcja. Jeśli nic się nie dzieje, czytelnik jest znudzony. Naszym zadaniem jest „wciągnięcie” go w naszą krótką opowieść i sprawienie, by poczuł niedosyt, chciał poznać dalsze losy bohaterów.

Nie można zapomnieć o schemacie. Każda praca pisemna musi mieć:

  • wstęp,
  • rozwinięcie,
  • zakończenie.

To, co znajduje się w każdym z akapitów jest już odrębną sprawą, nad którą dziś nie będziemy się skupiać.

Budowanie zdań to podstawa

Kwestią, która sprawia uczniom duże trudności, jest wydzielanie kolejnych zdań. Dzieci często zapominają o kropkach, przecinkach, dużych literach, a wypracowanie staje się jednym bardzo długim i trudnym w odbiorze zdaniem.

Jak można ćwiczyć tę umiejętność?

Na przykład poprzez poprawienie tekstu, w którym nie ma żadnych kropek, przecinków ani wielkich liter. Uczniowie muszą zastanowić się, w którym miejscu powinna kończyć się wypowiedź, a także, które wyrazy wewnątrz zdań powinny być zapisane dużą literą.

Plik z tym ćwiczeniem jest do pobrania TUTAJ.

Inną, lubianą przeze mnie, metodą jest dawanie uczniom krótkich zdań, które muszą rozwinąć o jak największą liczbę szczegółów. Osoba, która stworzy najbardziej rozbudowane i poprawne zdanie może zostać nagrodzona w sposób wcześniej ustalony. Są to zwykle proste zdania o sprawach bliskich uczniom, np.:

  • Dziewczyna śpiewa.
  • Pies szczeka.
  • Dom stoi.
  • Mama czyta.
  • Marysia kupuje.

Pomysłów mogą być tysiące, a często jedno małe zdanie może stać się dla ucznia inspiracją do stworzenia całego opowiadania na dany temat.

Duże znaczenie dialogu

Jednym z elementów dobrego opowiadania jest dialog. Jak więc stworzyć dobry dialog? Spójrzmy na poniższą wypowiedź:

- Za chwilę święta. Nauczyciele będą wystawiać oceny na koniec semestru - powiedziała Hania.
- Och, nie cierpię tego czasu. Chcę się cieszyć zbliżającą się gwiazdką, a nie martwić o oceny! - odpowiedziała Zosia.
- To prawda, nie można wyluzować, tylko trzeba cały czas ciężko pracować - odpowiedziała Hania.
- Chyba w tym roku zgłoszę sprzeciw i do 2 stycznia nie będę zaglądać do książek - odpowiedziała Zosia.
- Dołączam do twojego buntu. - powiedziała Hania.

Dialog jest w porządku, do wypowiedzi bohaterek nie można mieć zastrzeżeń, jednak to, co się dzieje po tych wypowiedziach to inna kwestia. Czasowniki, których używamy do wyjaśnienia czytelnikowi, kto się wypowiada, powinny być nieco bardziej rozmaite, a najlepiej, gdyby znajdowały się przy nich również określenia sposobu wypowiadania danych słów.

- Za chwilę święta. Nauczyciele będą wystawiać oceny na koniec semestru - stwierdziła Hania.
- Och, nie cierpię tego czasu. Chcę się cieszyć zbliżającą się gwiazdką, a nie martwić o oceny! - odpowiedziała ze złością Zosia.
- To prawda, nie można wyluzować, tylko trzeba cały czas ciężko pracować - zmartwiła się Hania.
- Chyba w tym roku zgłoszę sprzeciw i do 2 stycznia nie będę zaglądać do książek - powiedziała z werwą Zosia.
- Dołączam do twojego buntu. - odparła ze śmiechem Hania.

Taki sposób poprowadzenia dialogu pomoże czytelnikowi zrozumieć, jakie emocje odczuwają bohaterowie i jaki jest ich stosunek do wypowiadanych słów.

Ćwiczymy wyobraźnię na lekcjach

Jednym z problemów, który mają uczniowie jest również mały zasób słownictwa. Można go zwiększyć poprzez czytanie książek lub prowadzenie rozmów. Oto kilka krótkich ćwiczeń, które pomogą rozgadać się klasie.

  • Kot ministra. To niepozorne zwierzątko pomoże uczniom otworzyć w głowach szufladki z zasobami słownictwa. Uczniowie będą podawać przymioty kota - mogą używać do tego przymiotników zaczynających się na wybraną wcześniej literę. I takim sposobem dzieciaki przypominają sobie, jak tworzy się przymiotniki i jak bardzo abstrakcyjny może być ministerialny kot. Pamiętajmy, że przymiotniki nie mogą się powtarzać.
  • Do koszyka wkładam. Wyobraźmy sobie, że jesteśmy w ogromnym sklepie, w którym możemy kupić nawet najbardziej abstrakcyjne rzeczy. Uczniowie kolejno mówią, co wkładają do koszyka. Trudność polega na tym, że zanim dołożą swój towar, muszą wymienić, co już zostało włożone. Główka pracuje!
  • Inspiracja obrazem. Rozdajmy lub wyświetlmy uczniom ilustracje/obrazy, które staną się inspiracją do napisania opowiadania. Może być to opowiadanie bezpośrednio związane z obrazkiem lub natchnienie, które pojawiło się po obejrzeniu zdjęcia. Chodzi o to, by ćwiczyć pisanie.
emisja bez ograniczeń wiekowych
Wideo

Sanatorium Czytelnicze w bibliotece w Chrzanowie

Dołącz do nas na Facebooku!

Publikujemy najciekawsze artykuły, wydarzenia i konkursy. Jesteśmy tam gdzie nasi czytelnicy!

Polub nas na Facebooku!

Dołącz do nas na X!

Codziennie informujemy o ciekawostkach i aktualnych wydarzeniach.

Obserwuj nas na X!

Kontakt z redakcją

Byłeś świadkiem ważnego zdarzenia? Widziałeś coś interesującego? Zrobiłeś ciekawe zdjęcie lub wideo?

Napisz do nas!

Polecane oferty

Materiały promocyjne partnera
Wróć na strefaedukacji.pl Strefa Edukacji