Aliteracja. Co to za środek stylistyczny? Sprawdź przykłady z literatury polskiej i zagranicznej oraz poznaj definicję aliteracji

Magdalena Konczal
Magdalena Konczal
Sprawdź definicję i przykłady aliteracji
Sprawdź definicję i przykłady aliteracji freepik
Aliteracja to jeden ze środków stylistyczny, o których uczniowie dowiadują się na lekcjach języka polskiego. Warto poznać jej definicję oraz przykłady z literatury polskiej i światowej. Aliteracja nie ogranicza się jednak tylko do tekstów literackich, ale jest stosowana także w reklamie czy publicznych wystąpieniach. Sprawdź najważniejsze informacje na temat tego środka stylistycznego.

Spis treści

Co to jest aliteracja? Poznaj definicję

Aliteracja polega na powtórzeniu tych samych liter i sylab na początku wyrazów w wersie w kolejnych wersach lub w zdaniu – jak informuje definicja zawarta w Słowniku Języka Polskiego PWN.

Jest to środek stylistyczny, który zna większość z nas, także z życia. Jego historia sięga czasów starożytnych, aliteracja była bowiem chętnie stosowana w greckiej i rzymskiej poezji, ale także w literaturze staroangielskiej, staroniemieckiej czy skandynawskiej oraz poezji ludowej. W literaturze nowożytnej była chętnie używana przez Edgara Allana Poe.

Przykłady aliteracji w literaturze światowej

Jednym z najsłynniejszych zdań, w których możemy zauważyć aliterację, jest: O Tite, tute tati, tibi tanta tyranne tulisti (Enniusz), a także Veni, vidi, vici (Cezar). Warto przytoczyć także inne przykłady aliteracji:

  • Love’s labour's lost (William Szekspir);
  • Grau, grämlich, griesgram, greulich, Gräber, grimmig,
    Etymologisch gleicherweise stimmig, –
    Verstimmen uns (Johann Wolfgang Goethe);
  • Altho' I be the basest of mankind,
    From scalp to sole one slough and crust of sin (Alfred Tennyson).

Jakie są przykłady aliteracji w polskiej literaturze?

W literaturze polskiej aliteracja była stosowana na przykład przez futurystów. Ten środek stylistyczny wykorzystywali jednak pisarze z różnych epok. Oto przykłady aliteracji w literaturze polskiej:

  • Tysiącem srebrnych nożyc szybko strzygą ciszę (Leopold Staff);
  • Zwierzęca zajadłość. Z zapisków zniechęconego zoologa (Stanisław Barańczak);
  • zwija się zaułek zawiły zagubiony we własnych załomach (Józef Czechowicz)
  • dużo przykładów aliteracji można znaleźć w wierszu Stanisława Młodożeńca pt. „Wiek XX”.

Przykłady aliteracji w życiu codziennym

Z aliteracją można spotkać się także w życiu codziennym. Stosują ją mówcy, politycy i inne osoby publiczne, ale także i my – użytkownicy języka. Przykłady tego środka stylistycznego to m.in.:

  • World Wide Web (WWW);
  • It takes two to tango (ang. do tanga trzeba dwojga);
  • Pięknie pana przepraszam.

Jaka jest funkcja aliteracji?

Twórcy z różnych powodów decydują się na zamieszczenie w swoich utworach aliteracji. Niektórzy chcą uzyskać efekt instrumentacji głoskowej (widzimy to np. w wierszach Leopolda Staffa), inni zwrócić uwagę na grę słów (np. Stanisław Barańczak). Funkcją zastosowania aliteracji może być chęć uzyskania konkretnej budowy wiersza.

od 7 lat
Wideo

Nasze Miasto - Restauracja Muzealna

Dołącz do nas na Facebooku!

Publikujemy najciekawsze artykuły, wydarzenia i konkursy. Jesteśmy tam gdzie nasi czytelnicy!

Polub nas na Facebooku!

Dołącz do nas na X!

Codziennie informujemy o ciekawostkach i aktualnych wydarzeniach.

Obserwuj nas na X!

Kontakt z redakcją

Byłeś świadkiem ważnego zdarzenia? Widziałeś coś interesującego? Zrobiłeś ciekawe zdjęcie lub wideo?

Napisz do nas!

Polecane oferty

Materiały promocyjne partnera
Wróć na strefaedukacji.pl Strefa Edukacji